✍️- Një studim i kuptimeve të ajeteve dhe objektivave të ligjit Islam
Lavdi Zotit, paqja dhe bekimet qofshin mbi të Dërguarin e Zotit.
Kushdo që mendon për strukturën legjislative të Islamit do ta kuptojë plotësisht koherencën e jashtëzakonshme midis teksteve kuranore që bëjnë thirrje për njohjen dhe dashurinë e Pejgamberit (paqja qoftë mbi të) dhe objektivave ligjore që lejojnë miratimin e mjeteve dhe zakoneve të mira për të arritur atë njohuri.
🌴- Çështja e festimit të ditëlindjes së Profetit nuk është thjesht një debat sezonal, por më tepër një çështje e lidhur thellësisht me kuptimin tonë të Kuranit Fisnik dhe parimet themelore që rregullojnë çështjet e “Bidatit- inovacionit” dhe “mos bërjes, braktisjes”.
Në këtë artikull, ne do të shqyrtojmë ajetet e Kuranit dhe do të sqarojmë parimet themelore për të treguar se si përkujtimi i ditëlindjes së Pejgamberit është një përgjigje praktike ndaj direktivave të qarta kuranore.
🌴- Së pari: Ditëlindja e Pejgamberit në dritën e ajeteve kuranore
1. Ajeti i parë: Forcimi i zemrave duke kujtuar jetën e Pejgamberit
Tekst: Zoti i Plotfuqishëm thotë: “Dhe Ne të rrëfejmë ty të gjitha historit e të dërguarve, me të cilën Ne e forcojmë zemrën tënde. Dhe në këtë (Kuran) të ka ardhur e vërteta, këshillë dhe përkujtesë për besimtarët. (Hud: 120)
Shpjegim: (Ne të rrëfejmë ty): që do të thotë, Ne të informojmë dhe të lexojmë ty. (Nga rrëfimet e të Dërguarve): historitë e tyre dhe ndërveprimet e tyre me popullin e tyre.
🌴- (Ajo me të cilën Ne e forcojmë zemrën tënde): ajo me të cilën Ne e forcojmë zemrën tënde për të përballuar barrën e thirrjes dhe për t’i përballuar shqetësimet që të vijn nga politeistat.
Interpretimi i Komenteve: Imam el-Kurtubiu tha në komentin e tij:
“Domethënë, për të qetësuar zemrën tënde dhe për të forcuar sigurinë tënde, në mënyrë që zemra jote të mos dobësohet nga dëmi i shkaktuar nga politeistët.” (El-Kurtubi, El-Xhami’ li-Ahkam el-Kur’an, vëll. 9, f. 118).
🌴- Rëndësia e Festimit të Lindjes së Pejgamberit: Nëse Zoti i Plotfuqishëm ia tregon Pejgamberit të Tij të pagabueshëm historitë e profetëve të mëparshëm për t’ia forcuar zemrën, atëherë ymeti i Muhamedit sot ka nevojë urgjente për të forcuar zemrat e tyre në këtë epokë sprovash dhe materializmi.
Tubimet që festojnë lindjen e Pejgamberit nuk janë gjë tjetër veçse një rrëfim i “historive” dhe jetës së udhëheqësit të të dërguarve.
Nëse historitë e profetëve e forcojnë zemrën e Pejgamberit tonë, atëherë është edhe më e domosdoshme që historia dhe jeta e Pejgamberit tonë të forcojnë zemrat e kombit të tij dhe të rrisin sigurinë e tyre.
🌴- 2.Ajeti i Dytë: Dituria e thellë e zhduk mohimin
Teksti: Zoti i Plotfuqishëm thotë: “Apo nuk e njohin të Dërguarin e tyre, prandaj janë mohues për të?”
(El-Mu’minun: 69).
Shpjegim: Kjo është një pyetje retorike mohimi dhe qortimi për politeistët; domethënë a është arsyeja e refuzimit të tyre të Pejgamberit Muhamed (paqja qoftë mbi të) injoranca e prejardhjes, vërtetësisë, besueshmërisë dhe edukimit të tij midis tyre?
Interpretimi i Komenteve: Imam Taberi tha: “Zoti i Plotfuqishëm thotë: ‘Apo këta politeistë nuk e njihnin Muhamedin, se ai ishte i sinqertë dhe i besueshëm, kështu që e mohuan atë për shkak të injorancës së tyre për të?'” (Et Taberi, Xhamiul Bejan..vëll. 19, f. 51).
🌴- Referencë për Lindjen e Pejgamberit: Ajeti përcakton parimin: (Injoranca e karakterit të Pejgamberit çon në mohimin dhe refuzimin e tij). Në kohën tonë, “prezantimi i të Dërguarit të Zotit (paqja qoftë mbi të)” është bërë një detyrim.
Festimi i ditëlindjes së Pejgamberit si një zakon shoqëror është një nga mjetet më të mëdha me të cilat ymeti (fëmijët dhe të rinjtë) mblidhen për të mësuar rreth Pejgamberit të tyre, duke hequr kështu karakteristikën e injorancës rreth tij dhe duke u forcuar kundër dyshimeve të mohuesve.
🌴- 3. Ajeti i tretë: Reflektim sistematik mbi madhështinë e Pejgamberit
Tekst: Zoti i Plotfuqishëm thotë: “Thuaj: “Unë ju këshilloj vetëm për një gjë: që të kryeni obligimet e Zotit, në çifte dhe individualisht, dhe pastaj të reflektoni. Nuk ka çmenduri te shoku juaj. Ai është vetëm një paralajmërues për ju para një dënimi të rëndë.” (Sebe’: 46).
Shpjegim: (Unë ju këshilloj për një gjë): Ju këshilloj me një cilësi gjithëpërfshirëse. (që të kryeni obligimet e Zotit): që të ngriheni, thjesht për Zotin, larg fanatizmit. (Në çifte dhe individualisht): dy nga dy, ose secili vetëm, larg zhurmës së turmës.
(Pastaj reflektoni): Përdorni intelektin tuaj për të shqyrtuar rastin e Muhamedit a.s.
🌴- Komente Shpjegime: El-Hafiz Ibn Kethiri tha: “Domethënë, kërkoni të vërtetën për Zotin… Pastaj një person duhet të reflektojë mbi veten e tij, ose me të tjerët… dhe të kuptojë se Muhamedi nuk është i çmendur, por është vërtet i Dërguari i Zotit.” (Ibn Kethiri, Tefsir Kur’anil adhim, Vëll. 6, f. 525).
Rëndësia e Festimit të Lindjes së Pejgamberit: Kurani bën thirrje për t’u ulur për të reflektuar me qetësi mbi karakterin e këtij Pejgamberi të madh.
Dhe tubimet që përkujtojnë lindjen e Pejgamberit janë, në realitet, një përgjigje ndaj kësaj këshille!
Ato janë mundësi për të reflektuar mbi përsosmërinë e intelektit të tij, shëndoshësinë e gjykimit të tij dhe madhështinë e legjislacionit të tij.
Ato janë një ftesë për të përdorur arsyen në studimin e jetës së tij në mënyrë që të kuptojmë se ai u dërgua nga providenca hyjnore nga Allahu Fuqiplotë.
🌴- 4.Ajeti Katër: Gëzimi në Mëshirën e dhuruar
Teksti: Zoti i Plotfuqishëm thotë: “Thuaj: “Në mirësinë e Zotit dhe në mëshirën e Tij – në të le të gëzohen; është më mirë se ajo që grumbullojnë.” (Junus: 58).
Shpjegim: Zoti i Plotfuqishëm i urdhëron robërit e Tij të gëzohen në mirësinë dhe mëshirën e Tij që Ai u ka dhënë atyre, dhe se ky gëzim është më i mirë se të gjitha kënaqësitë kalimtare të kësaj bote.
🌴- Komenti i Komentuesve: Imam al-Sujuti, në librin e tij “Ed Durrul Menthur”, citon një rrëfim të transmetuar nga Ebu Shejh Asbahani nga dijetari i ymetit, Abdullah ibn Abbasi (Zoti qoftë i kënaqur me të dy), në interpretimin e këtij ajeti, në të cilin ai tha: “Mirësia e Zotit është dituria, dhe mëshira e Tij është dërgimi Muhamedit a.s.
Zoti, tha: “Dhe Ne nuk të kemi dërguar ty (o Muhamed), përveçse si mëshirë për botët.” (Sujutiu, Ed Durrul Menthur, vëll. 7, f. 667).
🌴- Rëndësia e festimit të ditëlindjes së Pejgamberit:
Nëse Pejgamberi është mëshirë absolute sipas tekstit të Kuranit, dhe Zoti na urdhëron të gëzohemi në këtë mëshirë, atëherë festimi i lindjes së tij është shprehja më e qartë e këtij gëzimi të urdhëruar fetarisht.
👉- Së dyti: Sqarimi i Çështjes së “Bidatit” (Dallimi midis veprimeve të Adhurimit dhe Zakoneve)
Një nga çështjet më të spikatura të ngritura në lidhje me ditëlindjen e Pejgamberit është akuza se është një “bidat i ndaluar”.
🌴- Për ta zgjidhur këtë çështje nga një perspektivë themelore, duhet të bëhet një dallim i saktë midis ( veprimeve të adhurimit) dhe (veprimeve të zakoneve):
1. Thjesht veprimet e adhurimit (parimi është se ato janë të cituara me tekst dhe të ndaluara me tekst): siç janë namazi, agjërimi dhe Haxhi.
Nuk lejohet të futet një veprim i ri adhurimi që Zoti nuk e ka cekur. Kushdo që prezanton një namaz të gjashtë është një novator i gabuar apo bidatçi.
2. Zakonet dhe mjetete, metodat (parimi është se ato janë të lejuara): Zakonet shoqërore dhe metodat e thirrjes në Islam janë veprime të lejuara përveç nëse bien ndesh me një tekst.
🌴- Shkarko rregullin, parimin:
Festimi i ditëlindjes së Pejgamberit nuk paraqitet si një veprim thjesht fetar si namazi, por më tepër si një zakon shoqëror dhe një mjet, metod për të përhapur besimin për të shprehur gëzim në Pejgamberin dhe për të studiuar mësimet e tij, biografin e tij, për dhikër (përkujtim të Allahut) dhe për të ushqyer të varfërit.
Meqenëse qëllimet e festimit janë legjitime (dashuria, studimi i biografisë, ushqyerja e të uriturve), mjetet marrin të njëjtin vendim sikur qëllimi dhe konsiderohen një “praktikë synet i mirë” në zakone dhe mjete.
🌴- E treta: Përgjigja fundamentale ndaj argumentit të “mos veprimit, braktisjes” (nëse do të ishte e mirë, ata do të na kishin paraprirë në të)
Ata që e ndalojnë festimin argumentojnë se Pejgamberi dhe Sahabët “nuk e vepruan, braktisën”
festimin e ditëlindjes së Pejgamberit, dhe ajo që ata braktisën është e ndaluar për ne të bëjmë.
Përgjigja vendimtare fundamentale ndaj kësaj është parimi: (Mos veprimi, braktisja nuk tregon ndalim).
🌴- Vetëm fakti që Pejgamberi ose Sahabët braktisën një veprim të caktuar nuk tregon se është i ndaluar.
Përkundrazi, veprimi mund të jetë braktisur sepse nuk kishte nevojë për të në kohën e tyre, ose sepse ata ishin të preokupuar me çështje më të rëndësishme se kjo.
Sahabët braktisën përpilimin e Kuranit në një vëllim të vetëm gjatë jetës së Pejgamberit, pastaj e bënë atë.
Ata hoqën dorë nga shtimi i shenjave diakritike dhe zanoreve në Kuran, pastaj e bënë brezat tjerë.
Ata hoqën dorë nga ndërtimi i shkollave dhe klasifikimi i shkencave, pastaj brezat tjerë e bënë.
E gjithë kjo u pranua sepse ishte një “mjet” për ruajtjen e fesë.
🌴- Sahabët nuk kishin nevojë për një festim të Mevludit sepse Pejgamberi (paqja qoftë mbi të) ishte gjallë midis tyre dhe historia e jetës së tij ishte gjithmonë e pranishme në mendjet e tyre.
Sa për ne, Mevludi është një mjet për të ruajtur dashurinë për Profetin (paqja qoftë mbi të) në zemrat e brezave të ardhshëm që nuk e kanë parë.
🌴- Së katërti: Meritat e Muajit Rebiul Evel (Muaji i Pranverës së Pejgamberit)
Zgjedhja e muajit Rebiul evel nga Zoti i Plotfuqishëm si koha e lindjes së Pejgamberit të Tij (paqja qoftë mbi të) nuk ishte shkel e shko. Ky muaj zotëron merita unike:
1. Pranvera Kozmike dhe Shpirtërore: Quhet pranverë sepse toka lulëzon dhe lulëzon gjatë këtij muaji.
Lindja e Pejgamberit (paqja qoftë mbi të) ishte një pranverë për shpirtrat e njerëzimit, të cilët ishin bërë shterpë për shkak të politeizmit dhe injorancës, dhe Zoti i ringjalli ata me dritën e mesazhit të Pejgamberit a.s.
2. Muaji i Transformimeve të Mëdha: Ky muaj jo vetëm që dëshmoi lindjen e tij, por edhe migrimin e tij (Hixhra), i cili themeloi shtetin islam, dhe vdekjen e tij, përmes së cilës feja u përsos dhe besimi islam i’u bartë ymetit. Është një muaj që përmbledh udhëtimin e Islamit nga fillimi i tij deri në themelimin e tij dhe përfundimin e mesazhit.
👉- Përfundim:
Festimi i ditëlindjes së Pejgamberit, kur është i pastërt nga veprime të papranueshme, gjërat e urrejtura dhe shkelje të ligjit islam, është një manifestim i gëzimit që urdhërohet dhe një mjet për forcimin, kuptimin dhe reflektimin, të cilin Kurani e inkurajon përmes ajeteve.
Është një traditë, zakon i mirë që zgjon zemrat dhe rinovon besëlidhjen me atë që përkujtohet pra me Pejgamberin a.s.
Prof. ass. dr. Musa Vila
