Kryeopozitari Avigdor Lieberman: Të vazhdojmë luftën edhe nëse tërhiqet SHBA-ja…!
Shoqëria izraelite shfaqet sot më e radikalizuar se kurrë ndonjëherë në historinë e saj moderne. Ky radikalizim nuk është thjesht një produkt i rrethanave momentale, por një transformim i thellë strukturor që ka fshirë çdo nuancë mes të djathtës ekstreme dhe asaj që dikur quhej “qendra liberale”.
Fryma e hakmarrjes dhe bindja se vetëm forca brutale është zgjidhja e vetme, kanë krijuar një konsensus kombëtar ku lufta shihet si mjeti i parë dhe i fundit i diplomacisë. Në këtë klimë, shpresa se largimi i Benjamin Netanyahut do të sillte një ndryshim kursi, është një iluzion i rrezikshëm.
Edhe nëse ai humbet zgjedhjet e ardhshme, mekanizmi i luftës në Izrael nuk do të ndalet. Pasardhësit e tij të mundshëm ndajnë të njëjtën agjendë ekspansioniste dhe të njëjtën qasje të pakompromis ndaj çështjes palestineze dhe rajonale.
Shoqëria është aq e investuar emocionalisht dhe politikisht te konflikti, saqë çdo lider që do të tentonte një rrugë tjetër, do të konsiderohej tradhtar i interesave kombëtare. Kreu i opozitës Avigdor Liberman, i cili shpesh portretizohet në Perëndim si alternativa e moderuar, në fakt nuk ofron asnjë dallim thelbësor në strategjinë ushtarake.
Qëndrimi i tij mbetet i prerë: Izraeli duhet të ruajë kontrollin total mbi territorin dhe nuk mund të ketë asnjë bisedim pa një kapitullim të plotë të kundërshtarit. Kjo dëshmon se në Tel Aviv, debati nuk bëhet për “paqen”, por për mënyrën se si të administrohet lufta në mënyrë më efikase.
Ndërkohë, në skenën ndërkombëtare, Donald Trump ka hedhur në tryezë një ofertë të re për bisedime, duke pretenduar se mund të arrijë një “marrëveshje historike” brenda javës. Trump, me stilin e tij transaksional, po përpiqet të bindë palët se paqja është biznesi më i mirë.
Por qasja e tij “Amerika e Para” shihet me dyshim si nga aleatët ashtu edhe armiqtë, pasi shpesh favorizon forcën mbi të drejtën ndërkombëtare. Teherani mbetet jashtëzakonisht skeptik. Udhëheqësit iranianë kanë shprehur dyshime të forta për sinqeritetin e ofertës amerikane, duke e cilësuar atë si një “kurth diplomatik” për të blerë kohë.
Për Iranin, bisedimet nën kërcënimin e bombardimeve izraelite dhe sanksioneve amerikane janë të papranueshme, duke e lënë rajonin në një ngërç të rrezikshëm ku asnjëra palë nuk guxon të bëjë e para një hap pas.
Në Evropë, ankthi po rritet. Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, ka lëshuar një paralajmërim të ashpër për një krizë energjitike që mund të gjunjëzojë kontinentin.
Bllokimi i rrugëve detare dhe tensionet në Gjirin Persik kanë rritur çmimet e naftës dhe gazit, duke detyruar Brukselin të kërkojë urgjentisht alternativa për të shmangur një kolaps ekonomik gjatë dimrit të ardhshëm.
Gjithashtu, Von der Leyen theksoi se stabiliteti i Evropës është i lidhur pazgjidhshmërisht me uljen e tensioneve në Lindjen e Mesme. Megjithatë, thirrjet e saj për “përmbajtje” duket se bien në vesh të shurdhër në një rajon ku gjuha e armëve ka zëvendësuar çdo formë tjetër komunikimi.
Pa një ndryshim rrënjësor të mentalitetit brenda vetë shoqërisë izraelite, këto paralajmërime mbeten thjesht retorikë boshe. /tesheshi
