✍️- Lehtësimi i mehrit – dhuratës obligative (prikës) është një kërkesë fetare dhe zakonore:
– Sa thellë dhemb zemra në këtë kohë, të shohësh një brez të tërë të rinjsh që nuk po arrin të martohen, që e kanë të ngushtë rrugën drejt ruajtjes së pastërtisë, dëlirësisë shpirtërore, jo për shkak të mungesës së dëshirës ose të një prishjeje të natyrës së tyre, por për shkak të prangave të rënda të një realiteti ekonomik mbytës, zakoneve të ngurta shoqërore dhe kërkesave që i ngarkojnë edhe ata që punojnë, e lëre më ata që janë më pak të punësuar, të paaftë t’i përballojnë kërkesat e palës së vajzës.
🌴- Kështu, martesa – të cilën Zoti e kishte për qëllim të ishte një burim qetësie, mëshire dhe dashurie – është bërë një ndërmarrje e lodhshme, e rrethuar nga kushte dhe e mbuluar me kosto, deri në atë pikë sa shumë të rinj tani e shohin atë si një ëndërr të shtyrë, ose një derë të mbyllur përveçse për një pakicë të zgjedhur.
– Është vërtet e habitshme që rruga e lehtësisë e mbrojtur nga ligji islam është transformuar në një rrugë vështirësish, që mehri (prika) – fillimisht një dhuratë – është bërë një kusht i detyrueshëm dhe që të rinjtë janë të ngarkuar me mobilje luksoze të paarritshme dhe shfaqje sipërfaqësore që as nuk rrisin lumturinë dhe as nuk krijojnë një shtëpi mbi një themel të fortë.
🌴- Çfarë mençurie ka në kërkesën që një i ri në fillim të jetës së tij të krijojë një jetë të plotë që ende nuk e ka jetuar?
Dhe çfarë drejtësie ka në ngarkimin e tij me koston e një dhome fëmijësh kur ai ende nuk është bekuar me një fëmijë?
O ju vajza myslimane dhe o ju kujdestar të tyre;
Kini frikë Zotin në lidhje me rininë e ymetit dhe kini frikë Zotin në lidhje me vajzat tuaja. Sepse nëse i lehtësoni gjërat, Zoti do t’i lehtësojë gjërat për ju, dhe nëse i vështirësoni gjërat, Zoti do t’i vështirësojë ato për ju.
🌴- Martohuni me dikë të njohur për devotshmërinë dhe karakterin e tij të mirë, dhe që ka mjetet për t’ju siguruar në një mënyrë modeste të arsyeshme.
Mos lejoni që përsosmëria iluzore të qëndrojë si pengesë për të mirën e vërtetë të jetës së juaj. Martohuni me atë që posedoni dhe filloni me pak, sepse bekimet nuk gjenden në pasuri të bollshme, por në kënaqësinë e Zotit, në qëllimet e mira dhe në zemrat e pastra.
Për Zotin, nuk kemi parë kurrë – nga përvoja, jo nga teoria – një shtëpi të ndërtuar mbi lehtësi, e që më pas Zoti të e zgjerojë jetën e banorëve të saj, as një martesë që filloi me pak e që më pas Zoti e pasuroi atë nga bujaria e Tij dhe u dha njerëzve të saj një bollëk dhe bekim që nuk mund të matet në numër dhe as të blihet me para.
Kjo nuk është thjesht retorikë sentimentale apo fjalë boshe; përkundrazi, është një realitet i përsëritur dhe një praktikë e vendosur, në përputhje me udhëzimin e ligjit islam, i cili tregon vetëm drejt së mirës dhe çon vetëm drejt drejtësisë.
Prandaj, lehtësoni ngarkesën tuaj, Zoti ju mëshiroftë, dhe kthehuni në peshoren e ligjit islam, sepse nuk do të gjeni rrugë më udhëzuese se ajo, as ndonjë provë më të vërtetë.
🌴- Qëllimi i martesës nuk është të krijojë pamje spektakulare ose të shfaqë pasuri, por përkundrazi të krijojë një shtëpi të ndërtuar mbi qetësi dhe dashuri, dhe të fillojë me bekimet e respektit dhe lehtësisë. Sa më e lehtë të jetë rruga, aq më e madhe është e mira dhe aq më e dukshme është bekimi i saj.
Transmetohet nga Aishja (Zoti qoftë i kënaqur me të), ajo tha: I Dërguari i Zotit (paqja dhe bekimet qofshin mbi të) tha:
“Më e bekuara nga gratë është ajo që është më e lehtë në mehër (prikë qejzë).” ( Ahmedi (6/145) dhe El-Hakimi (2/181)!
Transmetohet nga Ukbe ibn Amir (Zoti qoftë i kënaqur me të), Pejgamberi (paqja dhe bekimet qofshin mbi të) tha:
“Mehri – prika më e mirë është më e lehta.” Ebu Davudi (2117), Ibn Hibbani (4095) dhe El-Hakimi (2/181).
Transmeton Sehl ibn Sa’adi (Zoti qoftë i kënaqur me të):
🌴- Një grua erdhi te Pejgamberi (paqja dhe bekimet qofshin mbi të) dhe i tha: “O i Dërguar i Zotit, unë kam ardhur për ta dhuruar veten time (për tu martuar me ty.” …. Pastaj një burrë u ngrit dhe tha: “O i Dërguar i Zotit, martoje atë me mua nëse nuk ke nevojë për të.” Ai tha: “A ke diçka për t’i dhënë si mehër- prikë?” Ai tha: “Nuk kam asgjë tjetër përveç robes sime të belit (Izarit).” Pejgamberi i tha: “Nëse ja jep robën tënde të belit, do të mbetesh pa të. Gjej diçka tjetër.” Ai tha: “Nuk mund të gjej asgjë.” Pejgamberi tha: “Gjej diçka, madje edhe një unazë hekuri.” Ai nuk gjeti asgjë. Pejgamberi i tha: “A di ndonjë gjë përmendësh nga Kurani?” Ai tha: “Po.” Pejgamberi i tha: “Po ju bëjë kurorë atë me ty bazuar në atë që di përmendësh nga Kurani.”
Buhariu (5121) dhe Muslimi (1425)]
🌴- Transmeton Omer ibn el-Hattabi (Zoti qoftë i kënaqur me të), ai tha:
“Mos u sillni të tepruar me mehrin- prikat e grave. Nëse do të ishte çështje nderi në këtë botë ose devotshmërie para Zotit, Pejgamberi (paqja dhe bekimet qofshin mbi të) do të kishte qenë më i merituari për këtë. I Dërguari i Zotit nuk i dha asnjërës prej grave të tij, as asnjërës prej vajzave të tij, një prikë që tejkalonte dymbëdhjetë lira argjend.” Tirmidhiu (1114), i cili tha: Është një hadith i saktë.
🌴- Transmetohet nga Abdu Rahman ibn Avf (Zoti qoftë i kënaqur me të):
Pejgamberi(paqja dhe bekimet qofshin mbi të) i tha atij kur u martua: “Bëni një festë dasme, edhe nëse është vetëm me një dele.”
Buhariu (5155) dhe Muslimi (1427).
Pavarësisht se Ibn Avfi ishte prej sahabëve më i pasur, ai nuk njihej për shpenzime të tepruara në prikë; përkundrazi, ai e kishte të thjeshtë.
Ndër thëniet dhe historitë e muslimanëve të hershëm:
Kur Aliu (Zoti qoftë i kënaqur me të) u martua me Fatimen ai nuk zotëronte asgjë tjetër përveç një mburoje (pancir) ku vlerën e saj ia dha si prikë- mehër.
Ebu Davudi (2125)& Nesaiu (3375)]
🌴- Said ibn El-Musejjebi (Zoti e mëshiroftë) tha:
“Një nga bekimet e një gruaje është lehtësia e prikës së saj.” Ibn Ebi Shejbe në El-Musannef (3/403).
Omer ibn Abdul Aziz (Zoti e mëshiroftë) ka thënë:
“Bëni që mehri të pakësohet, sepse nëse një burrë është i ngarkuar me një mehër prikë të madhe, ai do të mbajë pakënaqësi ndaj gruas së tij.”
Ibn Ebi Shejbe (3/403).
🌴- Disa nga muslimanët e hershëm thoshin:
“Nëse një burrë martohet me një grua për devotshmërinë e saj dhe lehtësohet në këtë duke ia lehtësuar gjërat, dashuria do të zgjasë dhe zemrat do të jenë në gjithmonë në paqe.” Ibn Ebi Shejbe (3/403)]
👈- Përfundim:
Ndikimi në çift dhe shoqëri:
– Lehtësimi i prikave (mehrit) hap derën e martesës, mbyll dyert e amoralitetit, tundimit, i ndihmon të rinjtë të ruajnë dëlirësinë dhe nxit një frymë bashkëpunimi në shoqëri në vend të konkurrencës së ulët.
👈- Dhe në jetën e çiftit, veçanërisht:
– Martesa bëhet më e pastër në qëllim, më pak e rëndë dhe e kufizuar, dhe më afër dashurisë së qëndrueshme, pasi nuk ndërtohet mbi shpenzime që shkaktojnë shqetësim, as mbi borxhe që e rëndojnë zemrën, por më tepër mbi lehtësinë që Zoti e bekon dhe e shton me kalimin e kohës.
Kudo që gjendet lehtësi, ka bekim, dhe kudo që luftohet ekstravaganca, shtëpitë ndërtohen mbi qetësi, jo mbi borxhe dhe vështirësi.
🤲- O Zot, jepu sukses të rinjve dhe të rejave në gjithçka që është e mirë, lehtësoju atyre shtigjet e mjeteve të ligjshme për martesë, bekoji shtëpitë dhe jetesën e tyre dhe bëje jetën e tyre të bazuar në qetësi, dashuri dhe mëshirë.
Prof. ass. dr. Musa Vila
