Ballina Lajmet Rajon dhe Botë ShBA-ja, Rusia dhe Kina përplasen në KS të OKB-së për programin bërthamor...

ShBA-ja, Rusia dhe Kina përplasen në KS të OKB-së për programin bërthamor të Iranit

Uashingtoni akuzon Moskën dhe Pekinin se po e mbrojnë Teheranin, ndërsa ndarjet thellohen në Këshillin e Sigurimit të OKB-së lidhur me programin bërthamor të Iranit dhe zbatimin e sanksioneve.

Shtetet e Bashkuara dhe aleatët e tyre perëndimorë janë përplasur me Rusinë dhe Kinën në Kombet e Bashkuara për qëllimet bërthamore të Iranit, ndërsa Uashingtoni kërkon të justifikojë më tej luftën që nisi kundër Iranit dy javë më parë.

Në një mbledhje të Këshillit të Sigurimit me 15 anëtarë, i cili këtë muaj kryesohet nga ShBA-ja, Rusia dhe Kina u përpoqën pa sukses të bllokojnë një diskutim për një komitet të krijuar për të mbikëqyrur dhe zbatuar sanksionet e OKB-së ndaj Iranit.

Përpjekja u rrëzua me një votim 11–2, me dy abstenime.

Duke iu drejtuar Këshillit, i dërguari amerikan në OKB, Mike Waltz, akuzoi Moskën dhe Pekinin se po përpiqen të mbrojnë Teheranin duke penguar punën e të ashtuquajturit Komiteti 1737.

“Të gjitha shtetet anëtare të OKB-së duhet të zbatojnë një embargo armësh ndaj Iranit, të ndalojnë transferimin dhe tregtinë e teknologjisë së raketave dhe të ngrijnë asetet financiare përkatëse”, tha Waltz.

“Masat e OKB-së që synohet të rivendosen nuk janë arbitrare, por të përcaktuara në mënyrë të kufizuar për ta adresuar kërcënimin që paraqesin programet bërthamore, raketore dhe të armëve konvencionale të Iranit, si dhe mbështetjen e vazhdueshme të Iranit për terrorizmin”.

Waltz tha se Rusia dhe Kina kundërshtojnë një komitet funksional të sanksioneve “sepse duan të mbrojnë partnerin e tyre, Iranin, dhe të vazhdojnë bashkëpunimin në mbrojtje që tani është sërish i ndaluar”.

Ai shtoi gjithashtu se Agjencia Ndërkombëtare për Energjinë Atomike (IAEA) ka ritheksuar së fundmi se Irani është i vetmi vend pa armë bërthamore që ka prodhuar dhe grumbulluar uran të pasuruar në nivelin 60 për qind, ndërsa ka refuzuar t’i japë agjencisë akses në rezervat e tij.

Ambasadori rus në OKB, Vasily Nebenzya, i hodhi poshtë këto pretendime, duke akuzuar ShBA-në dhe aleatët e saj se po nxisin atë që ai e përshkroi si histeri mbi ambiciet bërthamore të Iranit.

“Kjo u bë për të ndërmarrë një tjetër aventurë ushtarake kundër Teheranit dhe për të siguruar një përshkallëzim të madh të situatës në Lindjen e Mesme dhe më gjerë”, tha ai.

Përfaqësuesi i Kinës në OKB, Fu Cong, kritikoi gjithashtu Uashingtonin, duke e quajtur ShBA-në “nxitësen” e krizës bërthamore iraniane.

Ai tha se ShBA-ja ka përdorur “forcë të hapur kundër Iranit gjatë procesit të negociatave”, gjë që sipas tij ka minuar përpjekjet diplomatike.

Ambasadori i Iranit në OKB, Amir Saeid Iravani, u tha më vonë gazetarëve se programi bërthamor i Teheranit “ka qenë gjithmonë ekskluzivisht paqësor” dhe se Irani nuk do të njohë asnjë përpjekje për rivendosjen e sanksioneve.

Presidenti amerikan Donald Trump ka përmendur vazhdimisht programin bërthamor të Iranit si justifikim për luftën.

Ai tha më herët këtë muaj se Irani do të kishte siguruar një armë bërthamore brenda dy javësh nëse ShBA-ja nuk do të kishte goditur tri objekte kryesore bërthamore në qershor, megjithëse burime kanë thënë se kjo pretendim nuk mbështetet nga vlerësimet e inteligjencës amerikane.

Britania dhe Franca i thanë Këshillit të Sigurimit se rivendosja e sanksioneve ndaj Iranit është e justifikuar për shkak të dështimit të Teheranit për të adresuar shqetësimet ndërkombëtare mbi aktivitetet e tij bërthamore.