Samiti i NATO-s në Ankara këtë javë do t’i tregojë Presidentit amerikan, Donald Trump, se aleatët evropianë po rrisin angazhimin e tyre brenda aleancës, tha zëvendësministri gjerman i mbrojtjes, trasnsmeton Anadolu.
“Trump mund të jetë i sigurt se zhvendosja e barrës nuk është vetëm një slogan, është në veprim, dhe këtë e kemi parë jo vetëm në Gjermani, por edhe në shtete të tjera anëtare evropiane,” tha Nils Schmid në një intervistë ekskluzive për Anadolu.
“Ne presim që samiti i Ankarasë të dërgojë një sinjal të qartë uniteti, të forcojë lidhjen transatlantike dhe të bëjë të qartë se nga të dy anët e Atlantikut, NATO është institucioni qendror për mbrojtjen kolektive.”
Samiti i 7–8 korrikut në kryeqytetin e Turqisë do të mbledhë liderët e të gjitha vendeve të NATO-s, së bashku me komandantët e lartë ushtarakë dhe ministrat e mbrojtjes dhe të jashtëm. Vendimi i Trumpit për të marrë pjesë, pas muajsh tensionesh me aleatët evropianë, ka rritur rëndësinë e këtij takimi.
Duke iu përgjigjur kritikave të ashpra të Trumpit se aleatët evropianë nuk po kontribuojnë mjaftueshëm në NATO, Schmid tha se anëtarët tashmë kanë rritur ndjeshëm buxhetet e mbrojtjes dhe po lëvizin për të përmbushur objektivat e përcaktuara në samitin e NATO-s të Hagës 2025.
Udhëheqësit atje ranë dakord të rrisin standardin për shpenzimet kryesore të mbrojtjes në të paktën 3,5 për qind të PBB-së, nga 2 për qind.
“Do të doja të theksoja se të gjithë aleatët evropianë tani e kalojnë pragun e objektivit prej 2 për qind, i cili ishte vendosur për periudhën e fundit në NATO, dhe tani gjithnjë e më shumë aleatë evropianë janë në rrugë të mirë për të rritur shpenzimet ushtarake në 3,5 për qind të PBB-së,” tha Schmid.
“Sigurisht, ka një pamje të ndryshme midis shteteve evropiane, por mund t’ju them se Gjermania, si ekonomia e dytë më e madhe në NATO pas SHBA-së, tani synon ta arrijë këtë objektiv deri në vitin 2029, shumë përpara afatit të vendosur që ishte 2035,” tha ai.
– Evropa kërkon një afat kohor për tërheqjen e trupave amerikane
Schmid tha se njoftimi i administratës Trump se planifikon të ulë nivelin e trupave në Evropë nuk ishte i papritur.
Ai vuri në dukje se administrata të mëparshme amerikane gjithashtu kishin sinjalizuar një zhvendosje të tillë, ndërsa fokusi strategjik i Washingtonit po kalon nga Evropa drejt Indo-Paqësorit.
Aleatët evropianë po përgatiten të mbushin boshllëqet e mundshme në personel dhe kapacitete, tha ai, por theksoi se çdo tërheqje duhet të koordinohet me kujdes.
“Në aspektin e kapaciteteve, ne jemi shumë të sigurt se evropianët mund të punojnë së bashku për të mbushur boshllëqet që mund të lindin gjatë viteve të ardhshme,” tha ai.
“Gjëja e rëndësishme është që ne ta bëjmë këtë në mënyrë të koordinuar midis aleatëve, që do të thotë se duhet të ketë një plan (roadmap) për anëtarët e NATO-s në Evropë, nëse dhe kur elementë ushtarakë amerikanë do të tërhiqen.”
– “NATO do të bëhet më evropiane”
Schmid tha se Gjermania po punon me aleatët evropianë të NATO-s dhe partnerët e BE-së për të përshtatur këtë fazë të re – duke rritur kapacitetet ushtarake të Evropës, duke thelluar bashkëpunimin në industrinë e mbrojtjes dhe duke përshpejtuar zhvillimin e armëve të avancuara.
“Ne kemi nevojë që NATO të bëhet më evropiane në mënyrë që të mbetet një lidhje e fortë transatlantike,” tha ai, duke shtuar se nismat e reja të BE-së për mbrojtje duhet të jenë plotësuese – jo dubluese – të strukturave të NATO-s.
Ai theksoi se këto përpjekje duhet të mbeten gjithëpërfshirëse, duke lejuar bashkëpunim edhe me partnerët e NATO-s që nuk janë në BE.
“Për ne është e rëndësishme të kemi platforma bashkëpunimi me partnerët e NATO-s që nuk janë anëtarë të BE-së. Dhe jam i bindur se vende si Britania e Madhe, Norvegjia, por edhe Turiq mund të jenë shumë të dobishme,” tha ai.
“Duke qenë se tani jemi nën kufizime kohore, me NATO-n që po përgatitet për vitin 2029… prandaj bashkëpunimi me shtetet jo-anëtare të BE-së është pjesë e formulës,” tha ai.
– Roli i Turqisë në NATO
Schmid tha se samiti i kësaj jave do të jetë një mundësi për të diskutuar këto çështje dhe për të theksuar rolin gjithnjë e më të madh të Turqisë në NATO dhe në sigurinë evropiane.
Ai vuri në dukje se lufta e Rusisë kundër Ukrainës dhe konfliktet në Lindjen e Mesme e kanë nënvizuar këtë për evropianët.
“Turqia luan një rol jetik në NATO dhe për sigurinë evropiane. Dhe kjo është demonstruar gjatë viteve të fundit,” tha Schmid.
“Siguria në Detin e Zi dhe stabiliteti në krahun jugor të NATO-s mund të sigurohen vetëm përmes Turqisë dhe forcave të saj të armatosura. Pra, Turqia ka qenë gjithmonë një element thelbësor i strukturës së mbrojtjes së NATO-s dhe do të mbetet i tillë.”
“Dhe kjo është e qartë edhe për Lindjen e Mesme. Prandaj samiti i Ankarasë është një demonstrim i mirë i rolit thelbësor të Turqisë brenda NATO-s”, tha ai.
