Në një kohë kur gjithçka ndryshon me shpejtësi dhe vlerat shpesh përzihen me interesa, muslimani sot nuk përballet vetëm me sfida të jashtme. Sfida më e madhe është zhvendosur brenda tij.
Njeriu bashkëkohor jeton në një realitet të ndërlikuar, ku çdo ditë detyrohet të zgjedhë mes rrugëve të ndryshme, mes thirrjeve që shpesh kundërshtojnë njëra-tjetrën dhe mes ndikimeve që e tërheqin në drejtime të ndryshme. Nuk është më thjesht një përballje me rrethanat, por një përplasje e vazhdueshme mes bindjeve të tij dhe presioneve që i imponohen nga shoqëria.
Allahu na ka paralajmëruar për këtë realitet:
“Mos i ndiq dëshirat e tyre, sepse ato do të të largojnë nga rruga e Allahut.” (Sad: 26)
Kjo na shtyn të reflektojmë thellë: a po e drejtojmë jetën tonë, apo po rrjedhim pas rrymës?
Një nga sfidat më të dukshme sot është përplasja mes materializmit dhe spiritualitetit.
Shoqëria e sotme shpesh e vlerëson njeriun sipas asaj që ka: pamjes, pasurisë, arritjeve dhe pozitës që zë. Kjo ka krijuar një perceptim të gabuar për suksesin, sikur vlera e njeriut matet vetëm me atë që posedon.
Ndërsa në Islam, vlera e njeriut lidhet ngushtë me zemrën dhe veprat e tij. Këtë e thekson qartë edhe hadithi i Pejgamberit ﷺ:
“Vërtet, Allahu nuk shikon në pamjet tuaja dhe as në pasuritë tuaja, por Ai shikon në zemrat tuaja dhe në veprat tuaja.”
Kjo na mëson se pesha e vërtetë e njeriut nuk qëndron në dukjen e jashtme apo në atë që zotëron, por në sinqeritetin e brendshëm dhe në veprat që burojnë prej tij.
Problemi nuk qëndron te posedimi i pasurisë, por te lidhja e tepruar me të, deri në atë pikë sa ajo fillon ta kontrollojë njeriun. Kur njeriu bëhet rob i pasurisë, ai humb lirinë e tij shpirtërore dhe drejtimin e duhur.
Një tjetër përplasje e fortë është ajo mes joshjeve të epshit dhe vlerave morale.
Realiteti bashkëkohor ka krijuar një ambient ku imoraliteti jo vetëm që është i pranishëm, por shpesh edhe promovohet dhe normalizohet. Mjetet e komunikimit dhe kultura dominante e kanë bërë të lehtë qasjen në të keqen dhe të vështirë rezistencën ndaj saj.
Në këtë klimë, besimtari që synon të ruajë pastërtinë e tij shpirtërore përballet me sfida të mëdha. Përpjekja për të qëndruar i drejtë shpesh perceptohet si dobësi, ndërsa devijimi paraqitet si “normalitet”. Megjithatë, Islami e vendos qartë standardin: ai që arrin të kontrollojë veten dhe të frenojë epshet, është fituesi i vërtetë. Forca nuk qëndron në dominimin e të tjerëve, por në kontrollin e vetvetes.
Një sfidë tjetër është përplasja mes egoizmit dhe përgjegjësisë ndaj shoqërisë.
Kultura moderne e shtyn njeriun të mendojë kryesisht për veten: për suksesin personal, karrierën dhe dëshirat e tij. Ndërsa Islami e sheh njeriun si pjesë të një shoqërie. Ai nuk jeton i shkëputur, por është i lidhur ngushtë me të tjerët: ndikon dhe ndikohet.
Prandaj, besimtari nuk mund të jetë indiferent ndaj problemeve të shoqërisë. Ai duhet të jetë aktiv, i përgjegjshëm dhe t’i përgjigjet thirrjes së Allahut, i Cili thotë:
“Le të jetë nga ju një popull që thërret në të mirë, urdhëron për të mirën dhe ndalon nga e keqja – dhe të tillët janë të shpëtuarit.” (Ali Imran: 104)
Megjithatë, kjo nuk do të thotë të humbasë veten. Muslimani i vetëdijshëm di të mbajë balancën: është pjesë e shoqërisë, por nuk e humbet identitetin e tij.
Një tjetër sfidë është dëshira për famë dhe për vlerësim nga njerëzit.
Në kohën e rrjeteve sociale, shumë gjëra maten me pëlqime, komente dhe ndjekës. Kjo mund të çojë në një problem të madh: ndryshimin e qëllimit të veprave — nga kërkimi i kënaqësisë së Allahut drejt kërkimit të pëlqimit të njerëzve. Por në Islam, çdo vepër vlerësohet sipas qëllimit. Nëse mungon sinqeriteti, vepra humbet vlerën e saj.
Po ashtu, njeriu shpesh përballet me një zgjedhje të vështirë: të kënaqë njerëzit apo Allahun. Presioni shoqëror dhe frika nga refuzimi mund ta shtyjnë të bëjë kompromis me të vërtetën.
I Dërguari i Allahut ﷺ tërhoqi vëmendjen nga ky devijim, duke thënë:
“Kush kërkon kënaqësinë e njerëzve duke e zemëruar Allahun, Allahu zemërohet me të dhe i bën edhe njerëzit të zemërohen me të.
Ndërsa kush kërkon kënaqësinë e Allahut, edhe nëse njerëzit zemërohen, Allahu kënaqet me të dhe i bën edhe njerëzit të kënaqen me të.”
Prandaj, besimtari duhet ta ketë të qartë: kënaqësia e Allahut është mbi çdo gjë. Kjo kërkon guxim, qëndrueshmëri dhe sinqeritet të thellë, që çdo vepër të bëhet vetëm për hir të madhërisë së Tij.
Allahu, duke përshkruar robërit e Tij të sinqertë, thotë:
“Ne ju ushqejmë vetëm për hir të Allahut; nuk kërkojmë nga ju as shpërblim e as falënderim.”
Një nga sfidat më të ndjeshme është balancimi mes karrierës dhe familjes.
Sot, suksesi profesional shpesh vendoset mbi gjithçka tjetër, madje edhe mbi familjen. Si pasojë, disa e neglizhojnë familjen, ndërsa të tjerë nuk arrijnë të krijojnë një ekuilibër të shëndoshë në jetë. Kjo sjell pasoja të dukshme, si dobësimi i lidhjeve familjare dhe mungesa e kujdesit të duhur për fëmijët.
Ndërkohë, Pejgamberi ﷺ na ka porositur qartë që të jemi të kujdesshëm në ruajtjen e këtij ekuilibri. Transmetohet se i Dërguari i Allahut ﷺ i tha:
“A nuk më është treguar se ti agjëron çdo ditë dhe falesh natën?”
Ai tha: Po, o i Dërguari i Allahut.
Atëherë Profeti ﷺ tha:
“Mos e bëj këtë! Agjëro dhe ha (mos agjëro disa ditë), fli dhe falu natën, sepse trupi yt ka të drejtë mbi ty, syri yt ka të drejtë mbi ty, gruaja jote ka të drejtë mbi ty dhe mysafiri yt ka të drejtë mbi ty.”
Ky udhëzim profetik vendos një parim të madh: feja nuk ndërtohet mbi teprim, por mbi ekuilibër dhe drejtësi ndaj vetes dhe të tjerëve.
Në Islam, familja është themeli i jetës. Ajo nuk është pengesë për suksesin, por baza mbi të cilën ndërtohet ai. Duhet ta kemi gjithmonë parasysh: vendi yt në punë mund të zëvendësohet, por roli yt në familje është i pazëvendësueshëm.
Në fund, bëhet e qartë se problemi nuk është mungesa e rrugëve, por mungesa e drejtimit. Sot ka shumë mundësi, por jo gjithmonë ka qartësi.
Prandaj, lidhja me Allahun, ruajtja e vlerave dhe një qëllim i qartë janë ato që e mbajnë njeriun të qëndrueshëm.
“Kush e ndjek udhëzimin Tim, nuk do të humbasë dhe nuk do të bëhet fatkeq.
Ndërsa kush i kthen shpinën përmendjes Sime, ai do të ketë një jetë të ngushtë (të vështirë), dhe në Ditën e Kiametit do ta ringjallim të verbër.” (Taha: 123–124)
Sepse ai që e di se ku po shkon, nuk humbet, edhe kur rrugët janë të shumta
O Allah, na udhëzo në rrugën e drejtë, na forco në të vërtetën dhe na ruaj nga devijimi. Na jep sinqeritet në veprat tona, pastërti në zemrat tona dhe qëndrueshmëri përballë sprovave. Mos lejo që zemrat tona të anojnë pas udhëzimit Tënd dhe bëj që çdo vepër e jona të jetë vetëm për hir të madhërisë Sate. Na dhuro ekuilibër në jetën tonë, begati në familjet tona dhe pranim në veprat tona. Amin.
Hoxhë Rufat Sherifi
