Tregohet se një piktor kaloi javë të tëra duke punuar me përkushtim mbi një pikturë. Kur e përfundoi, e vendosi në një shesh publik dhe pranë saj la një tabelë ku shkruante:
“Nëse vëreni ndonjë gabim në këtë pikturë, vendosni një shenjë (✖) në vendin ku mendoni se është gabimi.”
Në mbrëmje u kthye dhe mbeti i tronditur.
Piktura ishte mbuluar pothuajse e tëra me shenja. Nuk kishte cep pa kritikë, ngjyrë pa kundërshtim apo detaj për të cilin dikush të mos mendonte se mund të ishte bërë më mirë.
U kthye në shtëpi me zemër të rënduar. Për një çast iu duk sikur vitet e gjata të mundit dhe të mësimit nuk kishin pasur asnjë vlerë.
Kur ia tregoi ngjarjen një miku të urtë, ai i tha:
“Nesër do ta provojmë përsëri, por këtë herë do ta ndryshojmë pyetjen.”
Të nesërmen, e njëjta pikturë u vendos në të njëjtin vend. Por tabela tashmë thoshte:
“Nëse shihni ndonjë gabim në këtë pikturë, furça dhe ngjyrat janë para jush. Ju lutem, korrigjojeni.”
Kur piktori u kthye në mbrëmje, piktura ishte po aty, ashtu siç e kishte lënë.
Askush nuk kishte shtuar asnjë ngjyrë.
Askush nuk kishte ndryshuar asnjë vijë.
Askush nuk kishte korrigjuar atë që një ditë më parë e quante gabim.
Miku buzëqeshi dhe i tha:
“Sot pe dallimin mes dy aftësive që shumë njerëz i ngatërrojnë: aftësisë për të zbuluar mangësinë dhe aftësisë për ta përmirësuar atë.”
Ky është një realitet i natyrës njerëzore.
Është shumë më e lehtë të dallosh një të metë sesa të krijosh një vepër. Të gjykosh nuk kërkon shumë dije, as përgjegjësi e as sakrificë. Ndërsa të ndërtosh, të përmirësosh dhe të korrigjosh kërkon njohuri, durim, guxim dhe gatishmëri për të mbajtur barrën e përgjegjësisë.
Prandaj, ata që dinë të përshkruajnë problemet janë gjithmonë më shumë se ata që dinë t’u japin zgjidhje.
Jo sepse zgjidhjet nuk ekzistojnë…
Por sepse është gjithmonë më e lehtë të qëndrosh në anë dhe të komentosh sesa të zbresësh në fushë e të punosh.
Kjo vlen për çdo aspekt të jetës.
Çdo projekt i suksesshëm, çdo institucion, çdo nismë, çdo libër, çdo përvojë edukative dhe çdo vendim udhëheqës do të përballet me kritika. Kjo është e natyrshme.
Por pyetja që duhet t’i bëjmë vetes nuk është:
“Sa veta më kritikuan?”
Pyetja e vërtetë është:
“Sa prej tyre ishin të gatshëm të merrnin përgjegjësinë për atë që kritikuan dhe të ofronin një zgjidhje më të mirë?”
Kjo nuk do të thotë se duhet t’i mbyllim veshët ndaj kritikës. Përkundrazi, kritika e sinqertë është një dhuratë. Ajo na ndihmon të rishohim veten, të korrigjojmë gabimet dhe të ecim përpara.
Por ka një dallim të madh mes kritikës që synon të ndërtojë dhe kritikës që synon vetëm të tregojë epërsi.
E para, edhe kur është e ashpër, është një mirësi.
E dyta, edhe kur tingëllon e zgjuar, shpesh nuk lë pas asgjë tjetër veçse zhgënjim.
Prandaj, mos e mat vlerën e punës sate me numrin e kundërshtimeve që ngrihen ndaj saj, por me të mirën që ajo sjell, me mësimet që nxjerr prej saj dhe me përmirësimet që bën çdo ditë.
Ata që kanë ndryshuar botën nuk ishin njerëzit që nuk gabuan kurrë.
Ata ishin njerëzit që patën guximin të veprojnë, të mësojnë nga gabimet, t’i korrigjojnë ato dhe të vazhdojnë rrugën pa u dorëzuar.
Mos harro kurrë: mes atij që vendos një shenjë (✖) mbi një pikturë dhe atij që merr furçën për ta përmirësuar atë qëndron një distancë… dhe pikërisht në atë distancë ndërtohen qytetërimet.
Dr. Abdul Kerim Bekar
