Përballja me sfida të rënda ekonomike pas viteve të luftës: po mos jetë SHBA, ky shtet vdes!
Gazeta prestigjioze amerikane Wall Street Journal publikoi një analizë që paralajmëron për sfidat e rënda financiare dhe ekonomike që me siguri do ta presin qeverinë e ardhshme izraelite. Sipas gazetës, më shumë se tre vjet luftë e mundimshme kanë varfëruar seriozisht burimet e vendit, dhe situata është komplikuar më tej nga njoftimi i fundit i Presidentit të SHBA-së Donald Trump për qëllimin e tij për të pezulluar plotësisht ndihmën ushtarake për Izraelin.
Kostot marramendëse të luftës dhe rritja e borxhit publik
Sipas vlerësimeve zyrtare nga Banka Qendrore e Izraelit, kostot totale financiare të lidhura drejtpërdrejt me aktivitetet e luftës arritën afërsisht në 130 miliardë dollarë midis viteve 2023 dhe 2026. Në të njëjtën kohë, borxhi publik ka shënuar një rritje të konsiderueshme dhe tani arrin në 68 përqind të produktit të brendshëm bruto (PBB), ndërsa para shpërthimit të konfliktit ishte në një nivel prej rreth 60 përqind. Përveç kësaj, ekspertët ekonomikë paralajmërojnë për një deficit buxhetor shqetësues të vlerësuar në 4.4 përqind.
Ndikimi në shërbimet publike dhe një rritje drastike në buxhetin ushtarak
Analiza thekson veçanërisht faktin se shpenzimet ushtarake dhe mbrojtëse të Izraelit aktualisht thithin rreth 8 përqind të PBB-së totale, që është dy herë më shumë se para konfliktit. Ky trend kërcënon drejtpërdrejt të ulë shpenzimet për shërbimet thelbësore publike dhe investimet civile, dhe do të kërkojë që qeveritë e ardhshme të marrin vendime jashtëzakonisht jopopullore dhe të vështira në fushën e taksave dhe krijimin e buxhetit të shtetit.
Pasojat e njoftimit të ndërprerjes së ndihmës ushtarake amerikane
Presionet mbi ekonominë izraelite u përshkallëzuan më tej pasi Donald Trump njoftoi ndërprerjen e ndihmës ushtarake amerikane për Izraelin deri në fund të vitit 2026. Kjo është një shumë prej 3.8 miliardë dollarësh në vit, e cila fshiu planet e mëparshme të Kryeministrit Benjamin Netanyahu, i cili propozoi që kjo ndihmë të eliminohej gradualisht gjatë një periudhe prej dhjetë vjetësh. Ky vendim i paraqet Izraelit sfida financiare shtesë dhe të paparashikueshme.
Paralajmërimet e ekspertëve dhe humbja e bashkëpunimit të inteligjencës
Ish-Guvernatori i Bankës Qendrore të Izraelit, Karnit Flug, paralajmëroi se qeveria e ardhshme do të përballet me zgjedhje të pamëshirshme ekonomike, duke theksuar se humbja e mbështetjes amerikane jo vetëm që do të thotë një goditje për financat, por do të ndikojë edhe në bashkëpunimin thelbësor ushtarak dhe të inteligjencës mbi të cilin Izraeli e bazon kryesisht sigurinë e tij.
