Në një diskutim në panel të organizuar të premten në Fatih të Istanbulit nga Iceri Bak, një organizatë joqeveritare, Said dhe dy ish-të burgosur të tjerë palestinezë rrëfyen tmerret me të cilat u përballën në burgjet izraelite gjatë shumë viteve.
“‘Mirë se vini në ferr”, pankarta që përshëndeti Othman Said Ahmed Said në një burg izraelit ishte aq rrëqethëse sa mund të ishte për të burgosurit e parë. Ai ishte vetëm 20 vjeç në atë kohë.
Por palestinezi nuk e kishte idenë se këto fjalë do ta përndiqnin për tridhjetë vitet e ardhshme, ndërsa ai vuajti në burgje të ndryshme. Tortura dhe abuzimi i përditshëm u bënë një rutinë për të dhe të burgosurit e tjerë në duart e zyrtarëve dhe rojeve të burgjeve izraelite.
Në një diskutim në panel të organizuar të premten në Fatih të Istanbulit nga Iceri Bak, një organizatë joqeveritare, Said dhe dy ish-të burgosur të tjerë palestinezë rrëfyen tmerret me të cilat u përballën në burgjet izraelite gjatë shumë viteve.
Ndërsa dy prej tyre u liruan veçmas pas marrëveshjes së shkëmbimit të të burgosurve Hamas-Izrael vitin e kaluar, një i burgosur fitoi lirinë e tij pas një marrëveshjeje shkëmbimi të të burgosurve të vitit 2011. Të gjithë u zhvendosën në Türkiye pas lirimit të tyre.
Që nga sulmi ndërkufitar i 7 tetorit 2023 nga Hamasi, abuzimi i të burgosurve palestinezë është rritur shumëfish nën urdhrat e ministrit të Sigurisë Kombëtare të Izraelit, Itamar Ben-Gvir, i cili… ka deklaruar shprehimisht se është “krenar” që ka përkeqësuar kushtet e jetesës për të burgosurit palestinezë.
Të tre ish-të burgosurit konfirmuan pohimin publik të Ben-Gvir se të burgosurit palestinezë duhet të marrin “minimumin e minimumit (në ushqim)” në burgjet famëkeqe të Izraelit.
Sipas vlerësimeve të përafërta, ka më shumë se 9.000 të burgosur dhe të paraburgosur palestinezë në burgjet izraelite, dhe shumica e tyre thuhet se kanë vuajtur nga ndonjë formë abuzimi dhe torture.
Përveç teknikave të ndryshme të torturës dhe keqtrajtimit, Said rrëfen përdorimin në rritje të abuzimit seksual nga Izraeli, i cili përfshinte përdorimin e qenve për të përdhunuar të burgosurit.
“Ata po stërvisin qen për të përdhunuar të burgosurit palestinezë”, thotë ai.
Izraeli prej kohësh ka pretenduar se ka forcën më morale të sigurisë në botë, e cila është dënuar universalisht gjatë gjithë luftës së saj gjenocidale në Gaza dhe territore të tjera të pushtuara palestineze që nga tetori i vitit 2023.
Që nga vitet 1960, gati një milion palestinezë janë burgosur nga Izraeli, duke bërë që katër nga çdo 10 palestinezë të jenë të burgosur.
“Ata i mbajnë të burgosurit lakuriq dhe u sulmojnë organet seksuale”, shton Said.
Said dhe dy ish-të burgosur të tjerë e përshkruajnë keqtrajtimin dhe torturën izraelite në burgje si një politikë “sistematike”. “Shumë të burgosur preferojnë të agjërojnë gjatë ditës për të mbledhur më shumë ushqim për vaktin e tyre të iftarit (darkës)”, tha ai, duke iu referuar shpërndarjes joadekuate të ushqimit. “Gjërat u përkeqësuan pas 7 tetorit”.
Said u ndalua nga Nablusi, një qytet palestinez në Bregun Perëndimor të pushtuar. I pyetur pse u ndalua, Said i thotë TRT World se arsyeja ishte “rezistenca e tij ndaj pushtimit izraelit”.
Ai refuzon të specifikojë përkatësinë e tij politike, duke thënë se të gjitha grupet palestineze janë bashkuar në kundërshtimin e tyre ndaj pushtimit izraelit.
Pas lirimit të tij, Said u martua me një grua palestineze, një banore e Türkiyes. “Është më e lehtë të përballesh me vështirësitë e burgjeve izraelite nëse je beqar”, thotë ai, duke iu referuar robërisë së tij.
“Tani jam i martuar si njerëzit e zakonshëm, por kjo nuk duhet të më bëjë të harroj faktin se isha i burgosur sepse i kam rezistuar pushtimit izraelit”.
Nafeth Nayef Salim Hajhusein, një ish-i burgosur palestinez 42-vjeçar, i cili u lirua gjithashtu së fundmi, thotë se ishte një burrë i martuar me dy fëmijë kur hyri në burgun izraelit në vitin 2002.
“Kisha një djalë 18 ditësh, Amir, dhe një vajzë 2.5 vjeçe, Tehen”, i thotë Hajhusein TRT World. Ai nuk mundi ta shihte gruan e tij për pesë vitet e ardhshme.
Pasi kaloi 24 vjet në burgje të ndryshme, Hajhusein është ende i ndarë nga gruaja e tij sepse ajo nuk është në gjendje të largohet nga Palestina nën pushtimin izraelit. “Atyre u ndalohet të largohen nga vendi i tyre. Izraeli madje bllokon lirimin e kufomave të të burgosurve të tjerë të vdekur”, shton ai.
“Ndërsa kaluam kaq shumë dhimbje dhe brutalitet në duart e rrëmbyesve izraelitë, ky realitet i mjerueshëm nuk i ka përcaktuar jetët tona. Vendosmëria jonë patriotike për të çliruar vendin tonë nga robëria është ajo që na motivon”.
Hajhusein ishte i lumtur kur u lirua nga robëria izraelite, por ai ende e ndjen “barrën” e Gazës, duke iu referuar luftës gjenocidale të Izraelit që ka vrarë mijëra njerëz dhe e ka shndërruar enklavën e vogël në një shkretëtirë.
“Lëvizja e të burgosurve”
Saidi thotë se vendosmëria patriotike e nxitur nga rezistenca palestineze kundër pushtimit izraelit ka krijuar një lëvizje të të burgosurve nëpër burgjet e shtetit sionist që nga vitet 1960.
Të burgosur nga lëvizje të ndryshme, nga Fatahu te Hamasi, grupet e majta dhe të krishtera të dominuara nga palestinezët, janë mbledhur në burgjet izraelite, thotë Saidi. Ai madje citon një të burgosur hebre-palestinez, i cili vjen nga një prejardhje samaritane, midis radhëve të tyre.
“Rojet izraelite e vunë në shënjestër veçanërisht atë për shkak të prejardhjes së tij hebraike”, thotë ai.
Samaritanët, të cilët kanë jetuar prej kohësh në pjesët veriore të Bregut Perëndimor të pushtuar, janë një grup etnofetar me disa tipare të dallueshme nga judaizmi modern. Saidi i konsideron ata si pjesë të identitetit palestinez. “Ne u rritëm dhe jetuam së bashku për shumë vite”, thotë ai.
Çdo lëvizje ka një përfaqësues në çdo burg izraelit dhe përfaqësues të ndryshëm mblidhen së bashku në një këshill të të burgosurve për të menaxhuar çështjet palestineze në të gjithë popullatën e të burgosurve, sipas ish-të burgosurve.
“Kjo është bukuria e rezistencës sonë”, thotë Hajhusein. “Pavarësisht se nga cilat lëvizje vijnë të burgosurit e tjerë, ne jemi të gjithë të bashkuar atje.”
Marwan Barghouti, udhëheqësi i ri karizmatik i Fatahut në Bregun Perëndimor para burgosjes së tij në vitin 2002, është një figurë e shquar për lëvizjen e të burgosurve.
Barghouti ka kaluar më shumë se dy dekada në burgjet izraelite, i torturuar dhe keqtrajtuar vazhdimisht nga rojet e tij. Në një video të kohëve të fundit, Ben-Gvir u pa duke e fyer atë.
“Ne e konsiderojmë atë si udhëheqësin tonë”, thotë për TRT World Fahed Shouludi, një tjetër nga tre ish-të burgosurit palestinezë.
Shouludi, një palestinez 55-vjeçar nga lagjja Silvan e Jeruzalemit Lindor të pushtuar, thotë se e ka takuar Barghoutin një herë në burg, përveç udhëheqësve të ndjerë të Hamasit, Ismael Aliyah dhe Yahya Sinwar.
Barghouti ishte në krye të listës së Hamasit për marrëveshjet e fundit të shkëmbimit, por Izraeli refuzoi ta lironte.
Shouludi, i cili u lirua në vitin 2011 nga Izraeli përmes një marrëveshjeje tjetër shkëmbimi, është politikisht më i afërt me Hamasin, dhe beson se grupi palestinez i rezistencës do ta “njohë” udhëheqjen e Barghoutit nëse ai lirohet. “Në zgjedhje të lira, ai patjetër do të zgjidhet si udhëheqësi i ardhshëm palestinez”, thotë ai.
Shumë analistë besojnë se Barghouti mund t’i bashkojë fraksionet e ndryshme palestineze nën udhëheqjen e tij dhe madje të shërbejë si një paqebërës midis Izraelit dhe Palestinës.
Ashtu si Shouludi, Said, i cili u takua gjithashtu me Barghoutin, vlerëson shumë angazhimin afatgjatë të udhëheqësit palestinez ndaj kauzës së tyre dhe luftën e tij të vazhdueshme në burgjet izraelite.
“Kemi mësuar shumë nga lufta e tij,” thotë ai. “Ndërsa nuk pajtohem me disa nga pikëpamjet e tij politike, kam respektin maksimal për qëndrimet e tij.”
“Ai është ndoshta zëri më i pastër palestinez. Ai është simboli i rezistencës së të burgosurve palestinezë.”
Si e shohin ish-të burgosurit të ardhmen e Izraelit?
Të tre ish-të burgosurit nuk shohin shumë të ardhme për qeverinë më ekstremiste të Izraelit nën Benjamin Netanyahun.
Grupet ekstreme fetare me ideologji sioniste tani po e sundojnë Izraelin, thotë Hajhusein. Pas sulmeve famëkeqe të Izraelit nga Gaza në Siri, Liban, Katar dhe Iran, ai sheh këtë axhendë sioniste.
Këto grupe izraelite të ekstremit të djathtë besojnë se Izraeli mund të zgjerohet nga Palestina në zona të tjera të Lindjes së Mesme si Jordania, Libani, Siria, Iraku dhe Egjipti midis lumenjve Eufrat dhe Nil, duke formuar “Izraelin e Madh”, thotë ai.
Bezalel Smotrich, ministri i financave i Izraelit, ka pohuar publikisht se shteti sionist synon të formojë Izraelin e Madh. Netanyahu gjithashtu e mbështeti këtë qëndrim ekstremist.
Ky lloj axhende ekstremiste do të jetë instrumentale në rrëzimin e shtetit izraelit, sipas Shouludi, i cili u arrestua për herë të parë kur ishte vetëm 14 vjeç. Ai ka kaluar kohë në 20 burgje të ndryshme gjatë burgosjes së tij.
“Në të gjithë jetën time, nuk kam parë një Izrael me kaq shumë përçarje. Ata nuk kanë të ardhme. Dënimi i tyre është i pashmangshëm”, thotë ai. Shouludi, i cili flet rrjedhshëm hebraisht, ndjek lajmet izraelite çdo ditë.
“Jeta është e mirë, por pa dinjitet nuk mund ta ndjesh bukurinë e saj.”
“Ne kemi luftuar pushtime të ndryshme që kur kolonializmi britanik filloi në Palestinë pas Luftës së Parë Botërore, me rënien e Perandorisë Osmane. Çfarëdo që të bëjnë izraelitët, ne do të vazhdojmë t’i luftojmë ata. Ne transferojmë jo vetëm vlerat tona kulturore, por edhe aftësitë tona luftarake nga një brez në tjetrin për t’u siguruar që vazhdojmë të luftojmë”, thotë ai.
“Nëse do ta pyesnit vajzën time 7-vjeçare se çfar
